Skip to main navigation Skip to main content Skip to page footer

Τμήμα Φιλολογίας

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΛΑΤΙΝΙΚΗΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ

ΦΦL01 Εισαγωγή στη λατινική γλώσσα και γραμματεία | A' εξάμηνο

Ρ. Δημοπούλου

Σκοπός του μαθήματος είναι η διεύρυνση και εμβάθυνση των γνώσεων των φοιτητών στη Γραμματική και το Συντακτικό της λατινικής γλώσσας καθώς και ο εμπλουτισμός του λεξιλογίου τους μέσα από τη μελέτη επιλεγμένων κειμένων της λατινικής πεζογραφίας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην αντιμετώπιση μεταφραστικών προβλημάτων και στην εξοικείωση των φοιτητών με τεχνικές μετάφρασης από τη λατινική στην ελληνική.

ΦΦL02 Λατινική Φιλολογία -Μεταφραστική θεωρία και πράξη | Β' εξάμηνο

Α. Μιχαλόπουλος (Α-Λ), Σ. Παπαιωάννου (Μ-Ω)

Σκοπός του μαθήματος είναι η διεύρυνση και η εμβάθυνση των γνώσεων των φοιτητών/φοιτητριών στη γραμματική και το συντακτικό της Λατινικής, καθώς και ο εμπλουτισμός του λεξιλογίου τους μέσα από την ενδελεχή μελέτη επιλεγμένων κειμένων της λατινικής πεζογραφίας. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην αντιμετώπιση μεταφραστικών προβλημάτων και στην εξοικείωση των φοιτητών με τεχνικές μετάφρασης τόσο από τη Λατινική στην Ελληνική όσο και αντίστροφα. Παράλληλα, γίνεται μια επισκόπηση της λατινικής λογοτεχνίας από τις αρχές της μέχρι και τον 2ο αι. μ.Χ. Μελετώνται τα λογοτεχνικά είδη στη διαχρονική τους εξέλιξη, καθώς και η ζωή και το έργο των σημαντικότερων εκπροσώπων κάθε είδους. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στους συγγραφείς και τα λογοτεχνικά είδη της εποχής του Αυγούστου.

ΚΦL03 Λατινική Φιλολογία - Έπος | Γ' εξάμηνο

Σ. Παπαιωάννου

Βιργιλίου, Αινειάς. Εισαγωγή στην εποχή του Αυγούστου, στη λατινική επική ποίηση και στο έργο του ποιητή. Το έπος του Βιργιλίου στο πλαίσιο της λογοτεχνικής παράδοσης και της αυγούστειας κουλτούρας με έμφαση στα ζητήματα του είδους και της διακειμενικότητας. Ανάλυση και ερμηνεία αποσπασμάτων από τα βιβλία I, II, III, IV, VI, VIII, X, XII.

ΜΦL03 - ΓΦL03 Λατινική Φιλολογία - Έπος | Γ' εξάμηνο

Β. Βαϊόπουλος

To μάθημα εισάγει τους φοιτητές/τις φοιτήτριες στη λογοτεχνική παραγωγή της εποχής του Αυγούστου, προωθώντας την εξοικείωσή τους ιδιαίτερα με το βιργιλιανό έπος. Ανάλυση αποσπασμάτων από τα βιβλία 1, 4, 6 και 8, που απηχούν την ιδεολογία του αυγούστειου καθεστώτος, παρεμφαίνουν τον ρόλο της pietas, αναδεικνύουν ζητήματα ρωμαϊκότητας/ρωμαϊκής ταυτότητας, θρησκείας και πολιτικής, και προβάλλουν την ιδέα της εποχής και του Βιργιλίου/Αυγούστου για την αποστολή της Ρώμης. Παράλληλα, θίγονται θέματα είδους και διακειμενικότητας, ενώ οι φοιτήτριες/ές ασκούνται και στην κατανόηση λατινικού λόγου, διδαγμένου και αδίδακτου.

Μαθησιακά αποτελέσματα

Με την επιτυχή ολοκλήρωση των σπουδών στο μάθημα οι φοιτήτριες/ές θα είναι σε θέση να:

  • α. Κατανοούν λατινικά κείμενα με τη βοήθεια λεξικού και να τα μεταφράζουν στα Ελληνικά.
  • β. Αντιλαμβάνονται γραμματικά και συντακτικά φαινόμενα και να αποδίδουν το νόημα του αρχαίου κειμένου.
  • β. Γνωρίζουν βασικά χαρακτηριστικά για το βιργιλιανό έπος και τη λατινική λογοτεχνία της περιόδου του Αυγούστου.
  • γ. Είναι εξοικειωμένες/οι με το ιδεολογικό πλαίσιο της εποχής μετά τους Εμφυλίους.
  • δ. Συζητούν θέματα ταυτότητας/ρωμαϊκότητας και για την ανάδειξη της αποστολής της Ρώμης από το αυγούστειο καθεστώς, σε συσχέτιση με τα ιστορικοκοινωνικά συμφραζόμενα της εποχής.
  • Στ. Διακρίνουν διακειμενικές σχέσεις των διδασκόμενων κειμένων και ειδολογικές πτυχές τους.

ΚΦL04 Λατινική Φιλολογία - Ρητορεία | Δ' εξάμηνο

Σ.  Γεωργακοπούλου

Εισαγωγή στη ρωμαϊκή ρητορική και Κικέρων Pro Marcello

1. Ρωμαϊκή ρητορική ως ιστορική πραγματικότητα και ως ιδεολογικό υπόδειγμα (συνθήκες, ορολογία, θεωρητικές πραγματείες).

2. Πολιτική επισκόπηση του έτους 46 π.Χ. στη Ρώμη (με έμφαση στο πολιτικό πρόγραμμα του Ιουλίου Καίσαρα και τη θέση του Κικέρωνα, καθώς και στην πολιτική ταυτότητα του Μαρκέλλου). Το είδος του λόγου Υπέρ του Μαρκέλλου, η χρονική του δόμηση, οι πολιτικοποιημένοι όροι-κλειδιά, clementia Caesaris και magnanimitas. Ανάλυση και μετάφραση. Κριτικό υπόμνημα. Παράλληλα κείμενα από τη σύγχρονη επιστολογραφία του Κικέρωνα.

ΜΦL04 - ΓΦL04 Λατινική Φιλολογία - Ρητορεία | Δ' Εξάμηνο

Μ. Γκαράνη

Το μάθημα θα εστιάσει σε ένα λόγο του Κικέρωνα, τον πρώτο Κατιλινιακό λόγο (63 π.Χ.). Θα εξετάσουμε τα κοινωνικά και πολιτικά συμφραζόμενα της συνωμοσίας του Κατιλίνα, καθώς και τις ρητορικές τεχνικές που χρησιμοποιούνται στο κείμενο, όπως αυτές σχετίζονται με τον απώτερο σκοπό του ρήτορα. Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στη γραμματική και το συντακτικό του κειμένου. Συγχρόνως θα γίνει μια γενικότερη εισαγωγή στην ιστορία της Ρητορικής στην Αρχαία Ρώμη.

ΚΦL05 - ΓΦL05 Λατινική Φιλολογία - Λυρική ποίηση | Ε' εξάμηνο

Σ. Παπαιωάννου

Στόχος του μαθήματος αποτελεί η μελέτη της γένεση και εξέλιξης της Λυρικής ποίησης στη Ρώμη με επίκεντρο το προδόμου της, νεωτερικού ποιητή Κατούλλου, και του κορυφαίου εκφραστή της, Ορατίου. Το μάθημα θα ξεκινήσει με εισαγωγική αναφορά στην ελληνική αρχαϊκή λυρική ποίηση και την εξέλιξη της λυρικής ποίησης στον ελληνικό κόσμο υπό την επίδραση του Καλλίμαχου και της Ελληνιστικής ποιητικής. Στη συνέχεια θα εξεταστούν επιλεκτικά ποιήματα του Κατούλλου και Ωδές από το σύνολο της παραγωγής του Ορατίου. Η εξέταση θα περιλαμβάνει τη σχέση των Λατίνων ποιητών με τα ελληνικά τους πρότυπα, την πρόσληψη κοινών θεμάτων ξεχωριστά από το Κάτουλλο και τον Οράτιο, την εξέλιξη του είδους από τον Κάτουλλο στον Οράτιο, θέματα ποιητικής και ειδολογικής ενσυνειδησίας, το ζήτημα της επιγονικότητας, και τη σχέση λυρικής ποίησης και ρωμαϊκής πολιτικής επικαιρότητας

ΚΦL07 Μεσαιωνική Λατινική Φιλολογία | ΣΤ' εξάμηνο

 Δ. Μπενέτος

1.Εισαγωγή στη Μεσαιωνική Λατινική Φιλολογία. Ιστορικές περίοδοι και αντιπροσωπευτικοί συγγραφείς
2. Λογοτεχνικά είδη

Ιστοριογραφία του 6ου μ.Χ. αι. στη Δύση: Gregorius Turonensis, Historia Francorum, αποσπάσματα για τους Φράγκους βασιλείς της δυναστείας των Μεροβιγγείων.
Θρησκευτική Μεσαιωνική Ποίηση: Sequentiae Stabat Mater και Dies Irae. Ρυθμοτονική λατινική μεσαιωνική μετρική.
Κοσμική Μεσαιωνική Ποίηση: Venantius Honorius Clementianus Fortunatus (Ad Radegundem), Carmina Burana (O fortuna, Imperatrix Mundi).
Θρησκευτικό δράμα:  Ludus passionis. Γέννηση και εξέλιξη του θρησκευτικού δράματος και σύνδεσή του με το ευρωπαϊκό θέατρο.

Λέξεις Κλειδιά: Μεσαιωνική Λατινική Φιλολογία, Gregorius Turonensis, Sequentia, Ludus passionis, Historia Francorum

ΜΦL07 - ΓΦL07 Μεσαιωνική Λατινική Φιλολογία | ΣΤ' εξάμηνο

Ρ. Δημοπούλου

Εισαγωγή στη Μεσαιωνική Λατινική Φιλολογία. Ιστορικές περίοδοι και αντιπροσωπευτικοί συγγραφείς - λογοτεχνικά είδη. Φιλοσοφικά έργα: Boethius, DeConsolationePhilosophiae. Ιστοριογραφία του 6ου μ.Χ. αι. στη Δύση: Gregorius Turonensis, Historia Francorum, ·  Θρησκευτική Μεσαιωνική Ποίηση: Sequentiae Stabat Mater και Dies Irae. ·  Κοσμική Μεσαιωνική Ποίηση: Venantius Honorius Clementianus Fortunatus (Ad Radegundem), Carmina Burana, Petrus Abelardus · Πεζογραφία του Ύστερου Μεσαίωνα.

ΚΦL06 – ΜΦL06- ΓΦL06 Λατινική Φιλολογία –Ελεγεία | Ζ' Εξάμηνο

Σ. Γεωργακοπούλου (Α-Λ)

1. Ιστορική επισκόπηση και κλειδιά ανάγνωσης της αυγούστειας ελεγείας. 2. Ανάλυση και ερμηνεία χωρίων που αποτυπώνουν τους ερωτογραφικούς κοινούς τόπους και την ελεγειακή μεταγλώσσα στα Remedia amoris του επιγονικού Οβιδίου. 3. Η «γυναικεία» πειραματική φωνή της Σουλπικίας (Corpus Tibullianum): μετάφραση, σχόλια. 4. Κριτικό υπόμνημα. 5. Ελεγειακό δίστιχο.

Α. Μιχαλόπουλος (Μ-Ω)

Στόχος του μαθήματος είναι η λεπτομερής μελέτη (γλωσσική, υφολογική, ειδολογική, θεματική, ιδεολογική κ.λπ.) των Ηρωίδων του Οβιδίου, ενός από τα πιο σημαντικά έργα της λατινικής αλλά και της παγκόσμιας λογοτεχνίας. Θα γνωρίσουμε τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της ρωμαϊκής ερωτικής ελεγείας και θα διερευνήσουμε την καινοτόμο συμβολή του Οβιδίου στην ανανέωση και τον εμπλουτισμό αυτού του είδους μέσω των Ηρωίδων του («γυναικείος» λόγος, «γυναικεία» οπτική, «γυναικεία» ανατροπή του ανδροκρατούμενου λογοτεχνικού κανόνα).

ΚΦL10 Σεμινάριο Λατινικής Φιλολογίας | Ζ' Εξάμηνο

Σ. Γεωργακοπούλου: Μενίππεια Σάτιρα - Σενέκας, Apocolocyntosis

Η Αποκολοκύνθωσις του θεϊκού Κλαυδίου είναι η μοναδική ακέραια σωζόμενη μαρτυρία μενίππειας σάτιρας. Ιστορικό πλαίσιο (54 μ.Χ.). Δομή του έργου. Μετάφραση και ερμηνεία. Prosimetrum, spoudaiogeloion. (Η σεμιναριακή εργασία βασίζεται σε ξενόγλωσση βιβλιογραφία).

Δ. Μπενέτος: Εισαγωγή στη Μεσαιωνική Λατινική Παλαιογραφία

1. Εισαγωγή στη Μεσαιωνική Λατινική Παλαιογραφία. Η εποχή του Καρλομάγνου.

2. Κριτική του κειμένου και Υπομνήματα (Apparatus criticus, apparatus fontium, apparatus sacrae scripturae).

  • Ανάγνωση και έκδοση χειρογράφων.
  • Εκμάθηση του προγράμματος Classical Text Editor (Austrian Academy of Sciences).
  • Εκμάθηση του προγράμματος Endnote (Reuters).
  • Σεμιναριακή εργασία: Ανάγνωση και έκδοση λατινικού φιλολογικού χειρογράφου (συνήθως σχολιαστές του Αριστοτέλη)

Λέξεις Κλειδιά: Λατινική παλαιογραφία, Μεσαιωνική Λατινική Φιλολογία, Classical Text Editor, Endnote, Αυστριακή Ακαδημία Επιστημών, κριτικό υπόμνημα, κριτική του κειμένου.

ΚΦL08 - ΓΦL08 Λατινική Φιλολογία: Δράμα – Κωμωδία | Ζ' εξάμηνο

Β. Βαιόπουλος

Εισαγωγή στο Ρωμαϊκό Θέατρο και τη Ρωμαϊκή Κωμωδία, ειδικά στην κωμωδία του Τίτου Μάκκιου Πλαύτου. Ρωμαϊκή Κωμωδία και Ελληνική Νέα Κωμωδία. Ρωμαϊκή Κωμωδία και η κωμική παράδοση της Ιταλίας. Πλαύτος και Τερέντιος. Εξέλιξη του λογοτεχνικού είδους από τον Αριστοφάνη ως τον Τερέντιο. Συστηματική μελέτη της κωμωδίας του Πλαύτου, MilesGloriosus (Ο Καυχησιάρης Στρατιώτης) στο σύνολό της από το πρωτότυπο, τόσο από φιλολογική άποψη όσο και από την οπτική της δραματουργίας. Παράλληλη, συγκριτική μελέτη με επιλογή κειμένων από διάφορες άλλες κωμωδίες τόσο του Πλαύτου, όσο και του Μενάνδρου και του Τερεντίου.