Αρχική » Προπτυχιακές Σπουδές » Μαθήματα προσφερόμενα σε άλλα Τμήματα » Τμήμα Φιλοσοφίας, Παιδαγωγικής και Ψυχολογίας

Μαθήματα Αρχαίας Ελληνικής Φιλολογίας 2016-2017

Α΄Εξάμηνο

Εισαγωγή στην Αρχαία Ελληνική Γραμματεία (ΦΑ100)

  • Διδάσκων: Γ. Βασίλαρος

Θεματογραφία (ΦΑ105)

Στόχο του μαθήματος αποτελεί η εξοικείωση των φοιτητών με την αττική διάλεκτο μέσω της μελέτης επιλεγμένων αποσπασμάτων του αττικού πεζού λόγου (κυρίως ιστοριογραφικών και ρητορικών κειμένων) και μέσω της αναλυτικής συζήτησης θεμάτων που παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον από μορφολογική ή συντακτική άποψη. Επιδιώκεται τόσο η ενεργοποίηση των προϋπαρχουσών γνώσεων των φοιτητών όσο και η συμπλήρωσή τους στα επίπεδα της μορφολογίας, της σύνταξης και του λεξιλογίου. Έμφαση θα δοθεί όχι μόνον στην κατανόηση του κειμένου, αλλά και στη διαδικασία και τις τεχνικές της μετάφρασης με στόχο την καλλιέργεια μεταφραστικής ευαισθησίας στους φοιτητές.

  • Διδάσκοντες: Καραδήμας (Α-Κε) - Ε. Ζαμάρου (Κη-Π) - Ε. Δρακωνάκη (Ρ-Ω)

 

Β΄εξάμηνο

Ξενοφών (ΦΑ200)

Στο μάθημα αυτό θα ασχοληθούμε με ένα από τα πιο απαιτητικά και σημαντικά έργα του Ξενοφώντος, την Κύρου Παιδεία. Θα επιχειρήσουμε να διαβάσουμε, να μεταφράσουμε και να σχολιάσουμε αποσπάσματα και από τα οκτώ βιβλία της βιογραφικής αυτής μυθιστορίας (ή ιστορικού μυθιστορήματος) του Ξενοφώντος. Στόχος μας θα είναι τόσο η εξοικείωσή μας με τον αττικό πεζό λόγο όσο και η προσέγγιση του ξενοφώντειου αυτού έργου ως του πρώτου μυθιστορήματος μαθητείας ή εφηβικού μυθιστορήματος (Bildungsroman) του πολιτισμού μας, αλλά και ως ενός εξαιρετικά ενδιαφέροντος πολιτικού εγχειριδίου (κατόπτρου ηγεμόνος) των κλασικών χρόνων.

  • Διδάσκων: Γ. Βασίλαρος

Αττικοί ρήτορες (ΦΑ106)

Για τα δύο κλιμάκια Α-Μ, Λ-Ω, με θεματική «Αττικοί ρήτορες», με διαφοροποιημένη για κάθε κλιμάκιο ύλη: «Κείμενα Αττικής ρητορείας», με προεργασία σεμιναριακής άσκησης.

  • Διδάσκουσα: Ε. Δρακωνάκη

Δ΄εξάμηνο

Δραματική ποίηση (ΦΑ107)

  • Διδάσκων: Χ. Φάκας

Ε΄Εξάμηνο

Φιλοσοφικά κείμενα (ΦΑ108)

  • Διδάσκων: Γ. Βασίλαρος

Ζ΄Εξάμηνο

Ομήρου Οδύσσεια (ΦΑ109)

Εισαγωγή στην ομηρική ποίηση: ομηρικό ύφος και προφορική ποιητική, Όμηρος και γραφή, γλώσσα, μέτρο, παράδοση του κειμένου, Ομηρικό ζήτημα. Εισαγωγή στην Οδύσσεια: θέμα, δομή, αφηγηματική τεχνική, Τηλεμάχεια. Ερμηνεία της ραψωδίας ε.

  • Διδάσκουσα: Ε. Ζαμάρου

Η΄Εξάμηνο

Θουκυδίδης (ΦΑ110)

Γενική εισαγωγή στο βίο και στο έργο του Θουκυδίδη. Βιογραφικά. Η εποχή του και η επίδρασή της στο έργο του. Ο Πελοποννησιακός πόλεμος. Η ιστοριογραφική μέθοδος του Θουκυδίδη. Αφήγηση και δημηγορίες. Η αξιοπιστία και η ηθική του, η γλώσσα και το ύφος του. Μετάφραση και ερμηνευτικός σχολιασμός των κάτωθι αποσπασμάτων από τα τρία πρώτα Βιβλία των Ιστοριών

Βιβλίο 1, κεφ. 1: Προοίμιο

Βιβλίο 1, κεφ. 2-19: Αρχαιολογία

Βιβλίο 1, κεφ. 68-71: Δημηγορία των Κορινθίων

Βιβλίο 1, κεφ. 140-144: Πρώτη δημηγορία του Περικλή

Βιβλίο 2, κεφ. 47-54: Ο μεγάλος λοιμός

Βιβλίο 3, κεφ. 41-48: Οι δημηγορίες για την Μυτιλήνη - Η δημηγορία του Διοδότου

Βιβλίο 3, κεφ. 82-83: Το κεντρικό τμήμα της κερκυραϊκής στάσεως (Η παθολογία του πολέμου)

  • Διδάσκων: Γ. Βασίλαρος (Α-Λ), 

Ενότητες από την Θουκυδίδου ξυγγραφήν

  • Διδάσκουσα: Ε. Δρακωνάκη (Μ-Ω)

Μαθήματα Λατινικής Φιλολογίας 2016-17

Α΄Εξάμηνο

Θεματογραφία (ΦL101)

Εξάσκηση στη μετάφραση κειμένων Λατινικής πεζογραφίας. Εμβάθυνση και εμπέδωση της γραμματικής και του συντακτικού. Εμπλουτισμός του λεξιλογίου.

Διδάσκουσα: Μ. Γκαράνη

Η΄Εξάμηνο

Ρητορεία-Φιλοσοφία (ΦL102)

Το μάθημα θα εστιάσει σε ένα λόγο του Κικέρωνα, τον πρώτο Κατιλινιακό λόγο (63 π.Χ.). Θα εξετάσουμε τα κοινωνικά και πολιτικά συμφραζόμενα της συνωμοσίας του Κατιλίνα, καθώς και τις ρητορικές τεχνικές που χρησιμοποιούνται στο κείμενο, όπως αυτές σχετίζονται με τον απώτερο σκοπό του ρήτορα. Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στη γραμματική και το συντακτικό του κειμένου. Συγχρόνως θα γίνει μια γενικότερη εισαγωγή στην ιστορία της Ρητορικής στην Αρχαία Ρώμη.

Διδάσκουσα: Μ. Γκαράνη

Μαθήματα Νεοελληνικής Φιλολογίας 2016-2017

ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ

ΦΝ105 (Α’ Φιλοσοφίας-Παιδαγωγικής-Ψυχολογίας) Νεοελληνική Φιλολογία/Εισαγωγή στη Νέα Ελληνική Λογοτεχνία (από τις αρχές έως και τον 20ό αι.)

  • Διδάσκουσα: Άννα Χρυσογέλου-Κατσή Α-Λ

Σύντομη επισκόπηση της πορείας και εξέλιξης της Νεοελληνικής Φιλολογίας από τις αρχές ώς τον 20ο αι (περίοδοι, χώρος, είδη, μέτρο, γλώσσα). Αναλύονται  αντιπροσωπευτικά κείμενα. 

  • Διδάσκων: Θανάσης Αγάθος Μ-Ω 

Γραμματολογική εισαγωγή στη Νεοελληνική Λογοτεχνία του 19ου και του 20ου αιώνα, με παρουσίαση αντιπροσωπευτικών κειμένων της ποιητικής (Κάλβος, Σολωμός, Παλαμάς, Καβάφης, Σικελιανός, Καρυωτάκης, Λαπαθιώτης, Σεφέρης, Ελύτης, Αναγνωστάκης) και της πεζογραφικής (Παπαδιαμάντης, Βιζυηνός, Θεοτόκης, Καζαντζάκης, Θεοτοκάς, Ιωάννου) παραγωγής της περιόδου.

ΦΝ208   (Ζ’ Εξαμ. Κατεύθυνση Ψυχολογίας) Νεοελληνική Φιλολογία/ Νέα Ελληνική Φιλολογία: 19ος-20ος αι.

  • Διδάσκων: Ευριπίδης Γαραντούδης

Στόχος του μαθήματος είναι να αναλυθούν αισθητικά και να ενταχθούν στο ιστορικογραμματολογικό πλαίσιό τους ποιητικά κείμενα Ελλήνων ποιητών του 19ου και του 20ού αιώνα. Οι ποιητές που θα εξεταστούν είναι οι Διονύσιος Σολωμός, Ανδρέας Κάλβος, Κωστής Παλαμάς, Κ.Π. Καβάφης, Κ.Γ. Καρυωτάκης, Γιώργος Σεφέρης, Οδυσσέας Ελύτης, Γιάννης Ρίτσος, Ανδρέας Εμπειρίκος, Μανόλης Αναγνωστάκης και Κική Δημουλά. Οι ποιητές επιλέχθηκαν με κριτήριο ότι αντιπροσωπεύουν βασικές εκδοχές της εξέλιξης της ελληνικής ποίησης από την αρχή της νεότερης ελληνικής λογοτεχνίας μέχρι τις μέρες μας. Στο πλαίσιο του μαθήματος θα επιχειρηθεί αφενός η «προσωποποιημένη» εξέταση του έργου των παραπάνω ποιητών και αφετέρου η συνεξέταση του έργου τους, ώστε να γίνει αντιληπτή η ανταπόκρισή τους στα αισθητικά ρεύματα και τις ιστορικοκοινωνικές συνθήκες της εποχής τους.

ΦΝ210  (Η’ Φιλοσοφίας-Παιδαγωγικής) Νεοελληνική Φιλολογία/Νέα Ελληνική   Φιλολογία: 19ος -20ος αι.

  • Διδάσκων: Δημήτρης Αγγελάτος Α-Λ και Μ-Ω

Aντικείμενο της παράδοσης αποτελεί το ποιητικό έργο του K.Γ. Kαρυωτάκη, θεωρημένο στο πλαίσιο των φιλοσοφικών, αισθητικών, καλλιτεχνικών και λογοτεχνικών όρων, νεοελληνικών και ευρωπαϊκών, οι οποίοι συνέβαλαν στη διαμόρφωση της ποιητικής του τέχνης.

Mε άξονα αναφοράς τα πεδία κειμενικής ανάλυσης (θεματική, μετρική, ρητορική, υφολογία, αφηγηματική οργάνωση), εφαρμοσμένα στα ποιήματα, έμμετρα και πεζά, αλλά και στις ιδιότυπες μεταφράσεις του Kαρυωτάκη, το ενδιαφέρον θα στραφεί στην εκ μέρους του ποιητή αξιοποίηση λογοτεχνικών ειδών όπως το σονέτο, η ωδή, η μπαλάντα, η ελεγειακή ποίηση, η σατιρική ποίηση, η ποίηση σε πεζό. Αυτή η ειδολογική πραγματικότητα της ποίησης και ποιητικής του Kαρυωτάκη αρθρώνεται μέσα από έναν περισσότερο ή λιγότερο εμφανή διάλογο του ποιητή με ευρωπαϊκά καλλιτεχνικά ρεύματα, όπως ο Παρνασισμός, ο Συμβολισμός και ο Ρεαλισμός, και με σημαντικούς ποιητές (Aνδρ. Kάλβος, K. Παλαμάς, Mιλτ. Mαλακάσης, Λάμπρ. Πορφύρας, Pώμ. Φιλύρας, J. Moréas, Ch. Baudelaire, J. Laforgue).

Το έργο του Καρυωτάκη έγινε αντικείμενο αντιπαραθέσεων και ανταγωνισμών από το τέλος της δεκαετίας του 1920 και σ’ όλη την επόμενη δεκαετία, γι’ αυτό και το ενδιαφέρον της παράδοσης θα στραφεί επίσης στο ζήτημα της απήχησης αυτού του έργου σε μια κρίσιμη περίοδο διαμόρφωσης νέων προσανατολισμών της νεοελληνικής ποίησης, που είχαν αρχίσει με το έργο του K. Π. Kαβάφη και θα οικοδομούνταν στέρεα μ’ εκείνο του Γιώργ. Σεφέρη.

Στη βάση της παραπάνω διερεύνησης θα επιχειρηθεί η ερμηνεία της ιδιαίτερης και πρωτοποριακής καρυωτακικής ποίησης και της σταδιακής συγκρότησής της.

H ποιητική διαμόρφωση του Kαρυωτάκη ορίζεται από τρεις “εποχές”. H πρώτη (1916-1919) αφορά στον νέο ποιητή που έχει αποφασίσει να απεμπλακεί από τα στερεότυπα της εφηβικής-συναισθηματικής ποίησης, και να γίνει ποιητής μελετώντας συστηματικά τις τεχνικές πλευρές της ποίησης με βάση τους Γάλλους Παρνασικούς ποιητές (αυτή ήταν άλλωστε και η έμμεση -πλην σαφής- προτροπή του Παλαμά για τους νέους ποιητές της εποχής) και ιδιαίτερα τα σονέτα του J.-M. de Herédia· το 1919 δημοσιεύει τη συμβολιστικής υφής ποιητική συλλογή O πόνος του ανθρώπου και των πραμάτων.

H συμμετοχή του στον Φιλαδέλφειο Ποιητικό Διαγωνισμό (1920) σηματοδοτεί τη δεύτερη περίοδο της ποιητικής διαμόρφωσής του (1920-1922). Δημοσιεύει τη συλλογή Nηπενθή (1921) όπου πλέον είναι εμφανής η ώριμη εξοικείωσή του με το Συμβολισμό, με το έργο των Baudelaire, Moréas, Mαλακάση, η αντιπαλότητά του προς τον Παλαμά και η απόσταση που παίρνει από το νεορομαντικό ποιητικό ιδεώδες της δικής του γενιάς.

Aπό το 1922 και μετά (: η τρίτη περίοδος) το ποιητικό στίγμα του Kαρυωτάκη στην τελευταία συλλογή του Eλεγεία και Σάτιρες (1927), αποτυπώνεται στην ειδολογική υπέρβαση που επιχειρεί, με ισχυρά ερείσματα (μεταξύ αυτών το έργο τoυ Φιλύρα και του Laforgue) και απώτερο σημείο αναφοράς την «ταπεινή τέχνη χωρίς ύφος», ενώ ταυτόχρονα είναι ευδιάκριτος ο κοινωνικός προσανατολισμός της ποίησής του, ιδιαίτερα στις “Σάτιρες”, στη δεύτερη ενότητα της συλλογής. Tα Eλεγεία και Σάτιρες εκφράζουν την εκρηκτική διαφορά της καρυωτακικής ποίησης στο πλαίσιο των νεοελληνικών ποιητικών πραγμάτων του μεσοπολέμου, ορίζοντας έτσι στη δεκαετία του 1930, τον πλέον αποφασιστικό δίαυλο για το πέρασμα στο Μοντερνισμό.

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ

ΦΝ208   (Ζ’ Εξαμ.) Νεοελληνική Φιλολογία/ Νέα Ελληνική Φιλολογία: 19ος-20ος αι.

(Κατεύθυνση Φιλοσοφίας-Παιδαγωγικής)

  • Διδάσκων: Ευριπίδης Γαραντούδης

Στόχος του μαθήματος είναι να αναλυθούν αισθητικά και να ενταχθούν στο ιστορικογραμματολογικό πλαίσιό τους ποιητικά κείμενα Ελλήνων ποιητών του 19ου και του 20ού αιώνα. Οι ποιητές που θα εξεταστούν είναι οι Διονύσιος Σολωμός, Ανδρέας Κάλβος, Κωστής Παλαμάς, Κ.Π. Καβάφης, Κ.Γ. Καρυωτάκης, Γιώργος Σεφέρης, Οδυσσέας Ελύτης, Γιάννης Ρίτσος, Ανδρέας Εμπειρίκος, Μανόλης Αναγνωστάκης και Κική Δημουλά. Οι ποιητές επιλέχθηκαν με κριτήριο ότι αντιπροσωπεύουν βασικές εκδοχές της εξέλιξης της ελληνικής ποίησης από την αρχή της νεότερης ελληνικής λογοτεχνίας μέχρι τις μέρες μας. Στο πλαίσιο του μαθήματος θα επιχειρηθεί αφενός η «προσωποποιημένη» εξέταση του έργου των παραπάνω ποιητών και αφετέρου η συνεξέταση του έργου τους, ώστε να γίνει αντιληπτή η ανταπόκρισή τους στα αισθητικά ρεύματα και τις ιστορικοκοινωνικές συνθήκες της εποχής τους.

ΚΦΝ08 (Ε’ Κλασικό) Συγκριτική Φιλολογία

  • Διδάσκουσα: Λητώ Ιωακειμίδου

Ύστερα από μια εισαγωγή στον κλάδο της Συγκριτικής Φιλολογίας και την παρουσίαση του ερευνητικού της ενδιαφέροντος για το ζήτημα των λογοτεχνικών ειδών, το μάθημα επικεντρώνεται στην εξέταση του διηγήματος. Μελετώνται τα ειδολογικά χαρακτηριστικά του σε θεωρητικό επίπεδο, αλλά και με τη στήριξη χαρακτηριστικών παραδειγμάτων. Γίνεται εκτενής αναφορά στην εξέλιξη του διηγήματος στο πλαίσιο της δυτικής λογοτεχνικής παραγωγής από την Αναγέννηση μέχρι τις μέρες μας και στους «σταθμούς» της πορείας του. Βάσει επιλογής κειμένων, αναπτύσσονται ζητήματα του ηθογραφικού, του νατουραλιστικού και του μοντερνιστικού διηγήματος στη νεοελληνική και τις ξένες λογοτεχνίες.

ΚΦΝ09 (Ε’ Κλασικό) Θεωρία Λογοτεχνίας

  • Διδάσκουσα: Άννα Τζούμα

Εισαγωγή στη Θεωρία της Λογοτεχνίας. Οι Περιγραφικές θεωρίες του 20ου αι.: Φορμαλισμός, Νέα Κριτική, Τσέχικος δομισμός, Γαλλικός δομισμός, Σημειωτική. Εισαγωγή στη Δομική αφηγηματολογία. Αφηγηματική τυπολογία G. Genette. Παραδειγματισμός από το μυθιστόρημα του Στρατή Τσίρκα Ακυβέρνητες Πολιτείες.

ΚΦΝ10 (ΣΤ΄ Κλασικό) Νεοελληνική λογοτεχνία 19ου αι. ΙΙ

  • Διδάσκουσα: Άννα Χρυσογέλου-Κατσή

Αφού σταθούμε σε δύο εμβληματικές μορφές του β’ ημίσεος του 19ου αι. (Εμμ. Ροΐδη, Άγγ. Βλάχο) και μελετήσουμε τις απόψεις τους για θέματα λογοτεχνίας και αισθητικής, θα περάσουμε στο έργο (διηγήματα) σημαντικών πεζογράφων της ίδιας περιόδου, οι οποίοι εκπροσωπούν την πρώτη φάση της ελληνικής ηθογραφίας (Γ. Βιζυηνός, Γ. Δροσίνης, Α. Παπαδιαμάντης, Α. Εφταλιώτης κ.ά.).

ΓΦΝ09 (ΣΤ’ Γλωσσολογικό) Θεωρία Λογοτεχνίας

[Προσφέρεται στο Η’ Φιλοσοφίας ως υποχρεωτικό επιλογής]

  • Διδάσκουσα: Πέγκυ Καρπούζου 

Εισαγωγή στη Θεωρία της Λογοτεχνίας. Οι Περιγραφικές θεωρίες του 20ου αι.: Φορμαλισμός, Νέα Κριτική, Τσέχικος δομισμός, Γαλλικός δομισμός, Σημειωτική. Εισαγωγή στη Δομική αφηγηματολογία. Αφηγηματική τυπολογία G. Genette. Παραδειγματισμός από το μυθιστόρημα του Στρατή Τσίρκα Ακυβέρνητες Πολιτείες.

ΓΦΝ07 (Ζ’ Γλωσσολογικό) Νεοελληνική Λογοτεχνία 19ου αι. I

  • Διδάσκουσα: Αικατερίνη Χανή

Η ελληνική ποίηση κατά τις αρχές της δημιουργίας του νεοελληνικού κράτους. Κείμενα Φαναριωτών και Επτανήσιων. Διονύσιος Σολωμός, Ανδρέας Κάλβος.

ΚΦΝ12 (Ζ’ Κλασικό) Νεοελληνική Λογοτεχνία 20ού αι. I

  • Διδάσκουσα: Χριστίνα Ντουνιά

Στο μάθημα εξετάζεται η ποίηση και η ποιητική του Κ. Π. Καβάφη, με παράλληλη έμφαση στα βασικά κριτικά κείμενα που γράφτηκαν για το έργο του. Στόχος του μαθήματος είναι η ανάδειξη της σχέσης του Καβάφη με την «ανανεωμένη ποιητική παράδοση», η προσέγγιση  τεχνοτροπικών και θεματικών παραμέτρων της ποίησης του καθώς και η πρόσληψή του στα χρόνια του μεσοπολέμου.  Σε αυτή την προοπτική θα εξεταστούν επίσης όψεις της ποίησης του «αστικού χώρου» της δεκαετίας του 1920 με επίκεντρο το έργο του Κ. Γ. Καρυωτάκη.

ΚΦΝ13 (Ζ’ Κλασικό) Νεοελληνική Λογοτεχνία 20ού αι. II

  • Διδάσκων: Θανάσης Αγάθος

Εστίαση στη νεοελληνική πεζογραφία των πρώτων δεκαετιών του 20ού αιώνα και στα ποικίλα ρεύματα που επηρέασαν την πεζογραφική παραγωγή, με παράλληλη εξέταση αντιπροσωπευτικών κειμένων της περιόδου (Ξενόπουλος, Θεοτόκης, Χατζόπουλος, Καζαντζάκης).

ΚΦΝ16 (Η’ Κλασικό) Νεοελληνική Λογοτεχνία 20ού αι. IV

  • Διδάσκων: Θανάσης Αγάθος

Μελέτη των ιδεολογικών και αισθητικών προσανατολισμών των πεζογράφων της γενιάς του 1930, παρουσίαση αντιπροσωπευτικών κειμένων της περιόδου (Μυριβήλης, Θεοτοκάς, Τερζάκης, Πολίτης, Βενέζης, Καραγάτσης, Νάκου κ.ά.) και εξέταση της κριτικής υποδοχής τους και της θέσης τους στον κανόνα της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας.

 

Μαθήματα Γλωσσολογίας 2016-2017

Θεωρητική γλωσσολογία / Εισαγωγή στη γλωσσολογία (Β' εξάμηνο, ΦΓ101)

Βασικές αρχές, μέθοδοι και κλάδοι της Γλωσσολογίας. Η πολυσημία της "γλώσσας". Η γλώσσα των ζώων. Γλώσσα και εγκέφαλος. Φωνολογία, μορφολογία, σύνταξη, σημασιολογία. Γλώσσα και ύφος. Φεμινιστική γλωσσολογία. Γλώσσα και λογοτεχνία. Λεξικογραφία.

  • Διδάσκουσα: Ιακώβου Μαρία

Σύνταξη Α’  (Δ' εξάμηνο, ΓΦΓ05)

Το μάθημα αυτό παρουσιάζει το επίπεδο της συντακτικής ανάλυσης μέσα από το πρίσμα της Γενετικής Θεωρίας. Πραγματεύεται τον τρόπο με τον οποίο δομούνται και παράγονται οι φράσεις και οι προτάσεις μιας φυσικής γλώσσας και διδάσκεται η μεθοδολογία ανάλυσης συντακτικών φαινομένων. Βασικό πρότυπο περιγραφής αποτελεί η Θεωρία των Αρχών και Παραμέτρων (Principles & Parameters Theory; Chomsky 1981 κ.εξ.) όπως αυτή διαμορφώνεται στο πρότυπο της Κυβέρνησης και Αναφορικής Δέσμευσης(Government and Binding; Chomsky 1981 κ.εξ., Chomsky & Lasnik 1993). Επιπλέον αναλύονται τα αποτελέσματα της εφαρμογής των αρχών και των πορισμάτων της θεωρίας στα συντακτικά δεδομένα της Ελληνικής. Θέματα εξέτασης: Βασικές αρχές της συντακτικής ανάλυσης και της Γενετικής Γραμματικής, συστατικότητα, Θεωρία του Χ-τονούμενο, λεξικό και ορισματική δομή, δομή και παραγωγή της πρότασης.

  • Διδάσκων: Σπυρόπουλος Βασίλειος

Σημασιολογία (Δ' εξάμηνο, ΓΦΓ06)

Εισαγωγή στη Σημασιολογία: γλωσσολογικοί και φιλοσοφικοί προβληματισμοί σχετικά με τη φύση της σημασίας. Αναφορά και σημασία. Λέξη: λέξημα, ένταση-έκταση σημασίας, σχέσεις μεταξύ λεξημάτων (συνωνυμία, ομωνυμία, υπωνυμία, αντωνυμικότητα). Δομισμός (η σημασία στο σύστημα: αξία, σημασιακά πεδία, σημασιολογικά χαρακτηριστικά). Ανάλυση σε συστατικά – πρωτοτυπική σημασία. Ευρύτερες γλωσσικές μονάδες: Λογική πρόταση – γλωσσική πρόταση – εκφώνημα. Περιβάλλον και σημασία.

  • Διδάσκουσα: Μόζερ Αμαλία

Πραγματολογία (Δ' εξάμηνο, ΓΦΓ07)

H Πραγματολογία ως κλάδος της Γλωσσολογίας μελετά τον τρόπο με τον οποίο οι ομιλητές χρησιμοποιούν τη γλώσσα σε συγκεκριμένες επικοινωνιακές περιστάσεις, προκειμένου να εξυπηρετήσουν συγκεκριμένους επικοινωνιακούς στόχους. Στο πλαίσιο του μαθήματος θα εξεταστούν βασικά ζητήματα Πραγματολογίας όπως οι γλωσσικές πράξεις, τα συνομιλιακά υπονοήματα, η δείξη, η γλωσσική ευγένεια και η δομή της συνομιλίας.

  • Διδάσκουσα: Μπέλλα Σπυριδούλα

ΓΦΓ15 Γνωσιακή Γλωσσολογία (ΣΤ' Εξάμηνο, ΓΦΓ15)

Η Γνωσιακή Γλωσσολογία προσφέρει μία νέα προσέγγιση στη μελέτη της γλώσσας, την οποία αντιμετωπίζει ως έκφανση των γενικότερων νοητικών ικανοτήτων του ανθρώπου και όχι ως ξεχωριστή ικανότητα. Η γλώσσα αντικατοπτρίζει το εννοιολογικό σύστημα των ανθρώπων, η δημιουργία του οποίου συνδέεται άμεσα με τη βιολογική τους υπόσταση. Βασικά σημεία της προσέγγισης αυτής αποτελούν η έμφαση στη σημασία, στη μελέτη της γλώσσας όπως αυτή χρησιμοποιείται στην επικοινωνία (γλωσσική  χρήση) και η παραδοχή ότι οι αφηρημένες έννοιες διαμορφώνονται βάσει σχημάτων που πηγάζουν από την εμπειρία μέσω της (εννοιολογικής) μεταφοράς. 

  • Διδάσκουσα: Παναρέτου Ελένη

ΓΦΓ17 Κειμενογλωσσολογία - Ανάλυση Λόγου (Ζ' Εξάμηνο, ΜΦΓ17)

Αντικείμενο του μαθήματος είναι η γλωσσολογική ανάλυση των κειμένων (προφορικών και γραπτών, λογοτεχνικών και μη), καθώς και της ευρύτερης διάστασης του λόγου. Στόχος είναι η εξοικείωση με τις αρχές και τις μεθόδους ανάλυσης των κειμένων σε διαφορετικά περιβάλλοντα επικοινωνίας (π.χ. συνομιλία, αφήγηση, ΜΜΕ, νομικός και πολιτικός λόγος, διαφημίσεις κ.λπ.). Συγκεκριμένα, αναλύονται οι αρχές της επικοινωνίας, οι σχέσεις κειμένου και περικειμένου, τα κειμενικά είδη (θεωρία και τύποι), οι μηχανισμοί συνοχής, η διαφοροποίηση γραπτού-προφορικού και αφηγηματικού-μη αφηγηματικού λόγου, οι παράγοντες κειμενικότητας, καθώς και οι ποικίλες κειμενικές ενδείξεις και σχέσεις. 

  • Διδάσκων: Γούτσος Διονύσης

ΓΦΓ18 Κατάκτηση - Διδασκαλία Δεύτερης Γλώσσας | Ζ' Εξάμηνο

Το μάθημα αποτελεί εισαγωγή στην Κατάκτηση της Δεύτερης Γλώσσας, στις διαφορές και τις ομοιότητές της με την Πρώτη Γλώσσα και στον τρόπο που  διαφορετικές γλωσσικές και μαθησιακές προσεγγίσεις επηρεάζουν τις διδακτικές μεθοδολογίες της Δεύτερης Γλώσσας. Γίνεται ειδική αναφορά στα επίπεδα γλωσσομάθειας  του Κοινού Ευρωπαϊκού Πλαισίου Αναφοράς σε σχέση με την Ελληνική, στα Αναλυτικά Προγράμματα για τη Δεύτερη Γλώσσα και δίνονται εφαρμογές από τη διδασκαλία της Γραμματικής, του Λεξιλογίου και των Δεξιοτήτων στην Ελληνική ως Δεύτερη Γλώσσα.

  • Διδάσκουσα: Ιακώβου Μαρία